İstanbul Doğal Kaynaklar Zirvesi (INRES 2025), enerji ve doğal kaynaklar alanında dünyanın önde gelen isimlerini İstanbul'da bir araya getirdi. Zirveye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'da katıldı.

Erdoğan, Türkiye'nin doğal gaz ve petrol aramalarında küresel bir aktör olma hedefi olduğunu belirterek "Bu yılın sonunda deneme üretimine başlayıp Akkuyu'dan ilk elektriği vereceğiz. 2028'de Akkuyu santrali tam kapasite ile devreye girecek." dedi. Somali'deki keşif faaliyetlerinde yeni bir aşamaya geçildiğini belirten Erdoğan, "Nijer'de ruhsatını aldığımız altın sahalarından birinde de bu yıl içerisinde ilk üretime başlamayı hedefliyoruz. Nihai hedefimiz olan günlük 100 bin varil petrol üretimine çok kısa bir süre içinde ulaşacağız. Gabar'daki çalışmalarla birlikte Türkiye geneli günlük petrol üretimimiz 2025 Mart sonu itibarıyla 135 bin varili aşarak yeni bir rekor kırdı." dedi.

Bakanlarla birlikte tüm katılımcılara programa yapacakları kıymetli katkılar için şükranlarını sunduğunu, zirvenin hayırlar getirmesi dileğinde bulunduğunu belirten  Cumhurbaşkanı Erdoğan şunları söyledi: "Türkiye hem doğal kaynakları hem coğrafi konumu hem de hidrokarbon rezervlerine yakınlığı itibarıyla küresel enerji denkleminde stratejik bir yere sahiptir. Ana geçiş güzergahı olarak arz ve tedarik güvenliğine önemli katkılar yapan bir ülkeyiz. Türkiye'nin enerji güvenliği doğrudan veya dolaylı tüm dünyayı yakından ilgilendiren bir meseledir. Enerji politikalarımızı hep bu hakikatin ışığında geliştirdik, meseleye hep bu açıdan yaklaştık. Türkiye'yi küresel enerjinin güvenli limanı, emniyetli merkezi haline getirmek için son dönemde çok önemli atılımlar yaptık. Milli enerji ve maden politikalarımızın hedefi bellidir. Kaynaklarımızı milletimizin hizmetine sunmak, enerji ve madencilikte dışa bağımlılığı azaltmak, Karadeniz ve Gabar'daki doğal gaz ve petrol keşifleriyle bu alanda tabiri caizse, şeytanın bacağını kırdık." 

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar,  Turkuaz Medya Grubunun Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı himayesinde düzenlediği İstanbul Doğal Kaynaklar Zirvesi'nin 'Enerji Dönüşümünde Madencilik' başlıklı Bakanlar Oturumu'nun moderatörlüğünü yaptı. Dünyada enerjide büyük bir dönüşüm sürecinin yaşandığını belirten Bayraktar, bu sürecin kritik ve stratejik madenlere yönelik talebin kayda değer şekilde artmasına neden olduğunu belirtti.

Bayraktar, söz konusu minerallerin temiz enerji teknolojilerinden batarya sistemlerine, elektrikli araçlardan dijital altyapıya ve sanayideki dönüşüme kadar birçok alanda vazgeçilmez nitelikte olduğuna dikkati çekerek kritik minerallerin tedarikine yönelik altyapı eksikliklerinin, finansman açığının, teknik bilgi ve iş gücündeki yetersizliklerin bu madenlere erişimi ve sürdürülebilir şekilde üretimini çok daha zorlu ve karmaşık hale getirdiğini söyledi.

Madenciliğin sadece yer altındaki kaynakları çıkarmakla sınırlı kalmadığını aktararak 'Bu alan ekonomik güvenliğin, sanayileşme stratejilerinin ve bölgesel etkinliğin adeta temel yapı taşlarından biri haline geldi. Bunun ötesinde, bu kritik minerallere erişim, uluslararası ilişkilerde de belirleyici bir unsur haline geldi.' diyen, Bayraktar, şunları ekledi: "Milli maden şirketimiz Eti Maden, ki dünya bor rezervlerinin önemli bir bölümünü işletmekte ve bu alanda katma değerli üretimi önceliklendirmekte, önümüzdeki dönemde nadir toprak elementlerinin işlenmesinde küresel bir aktör olma yolunda hızla ilerliyor. Madencilik alanındaki bir diğer aktörümüz MTA International ise madencilikte arama, teknoloji ve uluslararası işbirliklerine dayalı yeni bir yaklaşımın temsilcisi. Bu iki şirketimizi sadece maden üretimini değil aynı zamanda sorumlu madenciliği teşvik eden, teknik kapasiteyi artıran ve uluslararası ortaklıklara açık modeller geliştiren kamusal aktörler haline getirmiş durumdayız. "

Nijer Maden Bakanı Ousmane Abarchi de son yıllarda Nijer’in doğal kaynaklarının ve zenginliğinin halka yansıması konusunda çalışmalar yürüttüklerini belirterek"Daha önceki yıllarda başka birtakım ülkelerin çıkarlarına hizmet eden doğal kaynaklarımız üzerinde 2 yıldır ulusal egemenliğimizi ilan ettik. MTA ile 2020’den beri birçok projemiz var. Kendilerine birçok konuda, özellikle altın aramada ruhsat tanındı. Yaptığımız araştırmaların neredeyse sonuna geldik. Şimdi artık altın çıkarma safhasına geçeceğiz. MTA ile birlikte Nijer devleti olarak bu yılın sonunda anlaşmamızı yenileceğiz.' değerlendirmesini yaptı.
Madencilik konusunda Nijer'in ortaklıklarını çeşitlendirdiklerini dile getiren Abarchi, 'Özellikle Türkiye ile madencilik konusunda önemli bir işbirliğimiz var. Bunu da güçlendireceğiz ve derinleştireceğiz. Yeni birtakım uygulamaların ülkemizde hayata geçirilmesini hedefliyoruz." dedi.
 
Macaristan Dışişleri ve Ticaret Bakan Yardımcısı Boglarka Illes   Macaristan'ın geçmişten bu yana enerji konusunda imkanlarının kısıtlı olduğunu ve bu nedenle enerjinin güvenliği ve sürdürülebilirliğini çok önemli gördüklerini ifade etti. Bu iki alanı güçlendirmeyi arzu ettiklerini, uluslararası alanda işbirliği geliştirme ve bölgesel kalkınma programlarının içinde yer almayı çok önemli gördüklerini kaydeden Illes, 'Bizim Türkiye'yle işbirliğimizin yenilenmesi, canlanması, artması çok önemli.' dedi. Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı firmasının Macaristan’ın enerji firması MOL'la imtiyaz sözleşmesi imzaladığını anımsatan Illes,'Birlikte çalışarak bir ortak girişim şirketi kuracaklarını böylelikle kararlaştırdılar. Macaristan sınırları içinde petrol ve maden arama çalışmaları yapılacak." dedi.
 
Suudi Arabistan Endüstri ve Mineral Kaynakları Bakan Yardımcısı Khalid Al Mudaifer   ülkenin ekonomik çeşitlenme hedeflerine değinerek '2030 vizyonumuz kapsamında 2018'de başlattığımız madencilik stratejisini başarıyla uyguluyoruz.' dedi. Mudaifer, Suudi Arabistan'ın yalnızca petrol ve gazla yetinemeyeceğini vurgulayarak "2018'de 3-4 olan madencilik şirketi sayısı bugün 132’ye ulaştı. Ulusal programla hem yurt içi hem yurt dışı faaliyetleri destekliyoruz. dedi. Ülkenin jeolojik haritası için 1 milyar dolardan fazla yatırım yapıldığını kaydeden Mudaifer, 'Yüzde 5’i tamamlandı. Yatırımcı güvenini artıracak rekabetçi bir madencilik yasası hazırladık.' dedi. Mudaifer, Afrika, Orta Asya ve Türkiye'yi kapsayan bölgede yüksek madencilik potansiyeline rağmen yeterli gelişim sağlanamadığına dikkati çekerek 'Kaynakların yüzde 30'u burada, ancak yatırım eksik. Tedarik zinciri güvenliği için daha fazla kaynak ayrılmalı.' değerlendirmesinde bulundu.
 
Somali Petrol ve Maden Kaynakları Bakanı Dahir Shire Mohamed, ülkesinin doğal kaynaklarını çıkarmaya hazırlandığını açıklayarak, Somali'nin madencilik alanında ciddi potansiyele sahip olduğunu,  doğal kaynakların aranmasına yönelik çalışmaların başladığını ve Türkiye'yle bu kapsamda anlaşma imzalandığını belirtti.  Mohamed, Somali hükümetinin bu alandaki hedeflerine dikkati çekerek "Doğal kaynaklar konusunda uzun vadeli bir vizyonumuz var. En kısa sürede Somali kendi kaynaklarını çıkarmaya başlayacaktır." dedi.
 
Libya Sanayi ve Madenler Bakanı Ahmed Ali Ebu Heyse   Libya'da maden açısından çok zengin bölgeler bulunduğunu ve yatırım mevzuatlarının son derece esnek ve elverişli olduğunu belirterek, Ülkesinde çeşitli madencilik programları olduğunu ve jeolojik haritaları güncellediklerini, madencilikte yatırımı çok önemsediklerini vurguladı. Ebu Heyse,şunları ekledi:" Yabancı yatırımcıya ve bu alanda teknoloji transferine açığız. Türkiye ve kardeş devletlerle çalışabiliriz. Teknolojiye, finansmana açığız. Yatırımcılar açısından gerçek bir fırsat olduğunu düşünüyoruz. Libya'ya yatırım yapmak isteyen, yatırımcı heyetleri veya teknik heyetleri seve seve ağırlamak isteriz. Gelmeniz ve kendi gözlerinizle Libya’nın sunduğu fırsatları değerlendirmenizi isteriz."

.